جدیدترین مطالب وبلاگ
  • هدیه برای مادر شوهر
    هدیه برای مادر شوهر

    اگر شما به دنبال کادویی خاص و جذاب به مناسبت‌های مختلف از جمله؛ هدیه تولد برای مادر شوهر، هدیه روز زن به مادر...

  • هدیه روز دانشجو برای دختر و پسر
    هدیه روز دانشجو برای دختر و پسر

    دانشجویان نقش مهمی در جامعه دارند به همین مناسبت در روز دانشجو خانواده‌ها و مسئولین دانشگاه‌ها به پاس قدردانی از...

  • هدیه شب یلدا برای خانم‌‌ها
    هدیه شب یلدا برای خانم‌‌ها

    شب یلدا یا شب چله یکی از کهن‌ترین جشن‌های ایرانی است که در این شب خانواده‌ها دور هم جمع می‌شوند و جشن می‌گیرند....

بازدید از وبلاگ

حصیربافی یکی از صنایع‌دستی و هنرهای زیبایی می‌باشد که از زمان‌های دور تا به امروز در کشورهای مختلف جهان از جمله آفریقا، کشورهای جنوب شرق آسیا مانند اندونزی، تایلند و ایران رایج است. این هنر به صورت فعالیت خانگی در بسیاری از مناطق کشور از جمله مناطق جنوبی و شمالی ایران رایج است که زنان و مردان برای پر کردن اوقات فراغت و تامین مخارج زندگی محصولات حصیری کاربردی زیبایی مانند، سبد، زنبیل، پرده و غیره به شیوه‌های مختلف تولید می‌کنند. ما در این نوشته هنر حصیربافی، ابزارهای مورد نیاز آن و روش‌های بافت آثار هنری حصیری را به طور کامل توضیح می‌دهیم.

 انواع  آثار هنری حصیربافی

تصویر 1: انواع  آثار هنری حصیربافی

حصیر بافی چیست؟

زیر و رو کردن، بافتن و پیچاندن رشته‌های گیاهی در شکل‌های مختلف، به صورت ساده و نقش‌دار به کمک دست و پا را حصیربافی می‌گویند.

از حصیربافی برای ساخت ظروف (سبد، زنبیل و غیره)، کلاه، فرش، پرده و غیره بهره می‌گیرند که هرکدام کاربرد ویژه‌ای دارند. تولید و استفاده از این محصولات در مناطق شمالی و جنوبی کشور به دلیل دسترس بودن مواد اولیه و غیره بهره می‌گیرند که هرکدام کاربرد ویژه‌ای دارند.

تولید و استفاده از صنایع دستی حصیری در مناطق شمالی و جنوب کشور به دلیل در دسترس بودن مواد اولیه و تناسب آن با شرایط اقلیمی مناطق نامبرده، رواج بیشتری دارد.

ارزان بودن مواد اولیه و فراوانی آن از ویژگی‌های مهم تولید این آثار است. امروز بخشی از این محصولات به عنوان اشیای کاربردی و تزئینی در زندگی شهری مورد استفاده قرار می‌گیرد.

بافته‌های چوبی به صورت تخت و با حجم دیده می‌شوند. ایجاد نقش و تنوع آن وابسته به رشته‌ها و چگونگی از زیر و رو گذراندن آن‌هاست، رنگ این آثار نیز بستگی به رنگ طبیعی مواد اولیه‌ی آن‌ها دارد اگر چه در مواردی برخی از رشته‌ها را رنگ‌آمیزی کرده و به کار می‌برند.

هنرمندان حصیربافی در شمال و جنوب ایران

تصویر2: هنرمندان حصیربافی در شمال و جنوب ایران

لازم به ذکر است که با توجه به نوع ماده‌ی اولیه‌ی مصرفی و روش بافت یا تولید، برخی از این آثار نام‌های خاصی دارند که عبارتند از:

  • حصیربافی
  • بامبو بافی
  • مرواربافی
  • کپوبافی

کپوبافی

تصویر3: کپوبافی

ابزار و وسایل هنر حصیربافی

از مهم‌ترین ابزار و وسایل حصیربافی؛ قیچی، انواع چاقو، درفش، سوزن و ظرف آب (برای خیساندن رشته‌ها) می‌باشد. برگ درختانی مانند نخل، برگ و ساقه‌ی انواع نی، ترکه و شاخه‌های نازک درختانی مانند بید، ساقه‌ی گندم، برنج و امثال آن، نخ و انواع رنگزاها، مواد و مصالح هنر می‌روند. کاربرد برخی از این ابزار مورد استفاده عبارتند از:

  • قیچی: از قیچی تیز با لبه‌های باریک برای بریدن چوب‌ها استفاده می‌شود.
  • درفش: برای زمانی‌که می‌خواهید ترکه‌های اضافی را در بافت قرار دهید به کار می‌رود. درفش تیز ترکه‌ها را می‌شکند اما شما می‌توانید از آن برای ایجاد کردن سوراخ در تخته‌‌های سه لایی استفاده کنید.
  • چاقو: برای بریدن الیاف ضخیم استفاده می‌شود.
  • خط‌کش متری و نواری
  • چسب: برای چسباندن و محکم کردن تکه‌های اضافی چوب در جایشان.
  • گاز یا چراغ الکلی: برای سوزاندن پُرزها
  • مقوا: زمانی‌که می‌خواهید وسیله‌ای با ته چهارگوش ببافید طراح را روی مقوا بکشید و سپس ترکه‌ها را روی طرح قرار دهید.
  • درفش با نوک پهن: برای زمانی‌که می‌خواهید بافت را اگر لازم است باز کنید.

وسایل حصیربافی

شکل 1: وسایل حصیربافی

 

روش تولید حصیربافی چگونه است؟

اساس شیوه‌ی هنر حصیربافی، مبتنی بر در هم بافتن رشته‌های تهیه شده از برگ، ساقه و شاخه‌های نازک برخی از گیاهان است. تار و پود تشکیل دهنده‌ی آثار بافتنی همان رشته‌هایی هستند که هنگام بافت انعطاف‌پذیر بوده و به راحتی بافته می‌شوند.

آثار هنری حصیربافی به دو روش بافته می‌شوند که عبارت‌اند از: مشبک و پیچشی. در شیوه‌ی بافتنی مشبک هنگام بافتن رشته‌ها شبکه و روزنه‌هایی به نسبت منظم و هندسی در محصول ایجاد می‌شود (مانند انواع حصیر و بامبو)؛ اما در روش پیچشی یا مارپیچ، ابتدا رشته‌هایی به شکل طناب یا نوار بافته شده و سپس آن‌ها را به صورت مارپیچ کنار یکدیگر پیچیده و به هم متصل می‌کنند تا شی‌ء نهایی حاصل شود.

روش‌های حصیربافی

شکل 2: روش‌های حصیربافی

 

نکته: در تولید یکی از انواع حصیرها که بیشتر برای پرده استفاده می‌شود، تعدادی نی‌های باریک نازک مرداب را یک اندازه کرده و در کنار یکدیگر به صورت موازی قرار می‌دهند سپس به وسیله‌ی نخ در فواصل زمانی مشخص آن‌ها را به یکدیگر متصل می‌کنند. کناره‌های این حصیرها را معمولا با پارچه‌ای نخی به صورت حاشیه‌ای 3 تا 5 سانتی‌متری پوشانده و می‌دوزند.

پرده حصیری

تصویر 4: پرده حصیری

الف) مراحل تولید حصیربافی به روش بافت مشبک

  • مواد اولیه شامل برگ نخل، ساقه‌ی نی، ساقه‌های گندم و برنج یا ترکه‌های نازک بید را تهیه می‌کنند.
  • در صورتی که از ساقه‌های نی استفاده شود، ساقه‌ها را پس از خیساند بریده و به صورت نوارهای باریکی در می‌آورند.
  • رشته‌ها را مانند تار و پود از زیر و روی یکدیگر به شیوه‌های مختلف می‌گذرانند تا شی‌ء مورد نظر با طرح‌ها و نقش‌های مشبک ایجاد شود.

 حصیربافی به روش مشبک

تصویر 5: حصیربافی به روش مشبک

ب) مراحل تولید حصیربافی به روش بافت پیچشی (مارپیچی)

  • مواد اولیه شامل برگ نخل، ساقه‌‌ی نی، گندم و برنج و ترکه‌های نازک بید را تهیه می‌کنند.
  • چند رشته را به صورت نوار بافته یا به دور یکدیگر مانند طناب می‌پیچند.
  • طناب یا نوار حاصل را متناسب با شکل ظاهری شی‌ء مورد نظر از مرکز دایره به صورت مارپیچ کنار یکدیگر متصل می‌کنند.

 حصیربافی به روش پیچشی

تصویر 6: حصیربافی به روش پیچشی

در صورتی که برخی از رشته‌ها را رنگ‌آمیزی کنند می‌توان آثار رنگارنگ نیز به وجود آورد. همچنین گاهی با دوختن برخی از آرایه‌ها از جمله نخ‌های رنگی بر این‌گونه آثار، آن‌ها را تزئین می‌کنند.

آثار حصیری تزئین شده

تصویر 7: آثار حصیری تزئین شده

منبع: فروشگاه اینترنتی پرنون

تهیه و گردآوری مطلب: وبلاگ فروشگاه اینترنتی پرنون

لطفا نظر خود را در مورد این مطلب بیان کنید و آن را با دوستان خود به اشتراک بگذارید

اشتراک گذاری این مطلب

محصولات مرتبط

سبد استوانه‌ای درب‌دار

سبد استوانه‌ای درب‌دار

145,000 تومان (بدون مالیات)
سبد جای رخت چرک

سبد جای رخت چرک

870,000 تومان (بدون مالیات)
سینی حصیری بیضی دسته‌دار

سینی حصیری بیضی دسته‌دار

245,000 تومان (بدون مالیات)
سینی حصیری مستطیل

سینی حصیری مستطیلی

245,000 تومان (بدون مالیات)
لوستر حصیری

لوستر حصیری

195,000 تومان (بدون مالیات)
کیف حصیری خوش دست

کیف حصیری خوش دست

380,000 تومان (بدون مالیات)
گلدان حصیری استوانه‌ای

گلدان حصیری استوانه‌ای

275,000 تومان (بدون مالیات)

دیدگاه (15)

    • پرنون
    سلام و عرض و ادب خدمت شما، در حال حاضر ما فروش پرده حصیری نداریم.
    • فتاحی
    سلام خسته نباشید من خوزستان زندگی می کنم چطور می توانم پرده حصیری از شما خرید کنم لطفاً راهنمایی بفرمایید باسپاس فراوان
    • پرنون
    سلام و عرض ادب اطلاعاتی در این مورد نداریم متاسفانه
    • الهه آل داوود
    سلام وسایل سبد بافی را به صورت خرده ازکجا میشه تهیه کرد؟ ممنون
    • اومید
    تماس بگیرید راهنمایی کنم
    • پرنون
    درود دوست عزیز وقت بخیر، حصیر بافی جز هنرهایی هست که باید حضوری آموزش دید تا کاملا اصول کار را بتونید یاد بگیرد و برای آموزش حصیر بافی بهتر هست به آموزشگاه‌ها مراجعه کنید.
    • شیده جماعتی
    سلام ای کاش در مورد آموزش حصیربافی هم مطلب تو سایتتون میزاشتید.
    • پرنون
    سلام دوست عزیز وقت شما هم بخیر، در این مورد اطلاع نداریم.
    • فدائی
    سلام وقت بخیر، ببخشید تو اصفهان آموزشگاه حصیر بافی کجا هست؟
    • پرنون
    سلام ممنون از لطف شما، متاسفانه از درباره معرفی اساتید حصیربافی اطلاعاتی نداریم.
    • روشن
    سلام خیلی ممنون از مطلب زیباتون... ببخشید ما به یک استادکار جهت آموزش حصیربافی با نی دریاچه نیاز داریم. آیا کسی را می توانید معرفی کنید؟ با تشکر
    • پرنون
    سلام خانم صالحیان عزیز، ممنون از این که نظر خود را درباره مطلب هنر حصیربافی با ما به اشتراک گذاشتید، آموزش حصیر بافی جز آموزش‌هایی است که به صورت حضوری فرد شرکت کند بهتر است ضمن این که هنر حصیر بافی مناسب افرادی است که در شهرهای جنوبی و شمالی ایران سکونت دارند.
    • سها صالحیان
    سلام خیلی مطلبتون خوب بود اگه درباره آموزش و نحوه حصیر بافی هم مطلب بزارید خیلی عالی میشه
    • پرنون
    سلام و عرض ادب خدمت شما دوست عزیز، شما می‌توانید در بخش پنل فروشندگان سایت پرنون ثبت نام کنید، برای خود پنل اختصاصی دریافت کنید . محصولات حصیر بافی خود را در فروشگاه اینترنتی پرنون برای فروش بگذارید.
    • غفاری
    سلام من تولید کننده کیف های حصیری هستم اگر مایل بودید عکس کارهام را براتون ارسال کنم و در صورت پسند در فروشگاه تون برای فروش بگذارید.

دیدگاه جدید

شما در حال پاسخ به دیدگاه هستید

تنظیمات

اشتراک گذاری

فهرست

کد QR